Balıkesir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi akademisyenlerinden Prof. Dr. Suat Kara ve Dr. Öğr. Üyesi Mohammed Alnour’un yer aldığı uluslararası araştırma ekibi tarafından yürütülen çalışma, Afrika kıtasında kamu sektörü şeffaflığının sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma sürecindeki rolünü incelemektedir. Çalışma, hukukun üstünlüğü ve yönetişim yapılarının sınır ötesi etkileri ile ilişkisini ortaya koymaktadır.
KAMU SEKTÖRÜ ŞEFFAFLIĞININ AFRİKA’NIN SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA HEDEFLERİNE ULAŞMA ETKİSİ
Balıkesir Üniversitesi, University of Lefke, Amity University ve Al Qasimia University akademisyenlerinin ortak çalışması, uluslararası indekslerde en yüksek seviye (Q1) sıralamasına sahip “Sustainable Development” dergisinde yayımlanmıştır. Derginin Dünya Bilim İndeksi sıralamasında Development Studies alanında 65 dergi arasında birinci sırada yer aldığı belirtilmektedir.
Araştırma ekibinde yer alan Prof. Dr. Suat Kara tarafından yapılan açıklamada, Afrika ülkelerinin Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerine ulaşma aşamasında karşılaştığı yapısal sorunların ele alındığı dile getirilmektedir. Çalışmanın özellikle İklim Eylemi (SKH 13) ve Barış, Adalet ve Güçlü Kurumlar (SKH 16) başlıkları altında odaklandığı ifade edilmektedir.
ARAŞTIRMANIN METODOLOJİSİ VE BULGULARI
Çalışmada kamu sektörü şeffaflığı göstergesi olarak Yolsuzluk Algı Endeksi kullanılmıştır. Araştırma 2012 ile 2022 yılları arasında 42 Afrika ülkesine ait verilerin analiz edilmesiyle gerçekleştirilmiştir. Analiz sürecinde mekânsal bağımlılıkları dikkate alan ekonometrik modeller uygulanmıştır.
Araştırmanın bulgularına göre, hukukun üstünlüğünde sağlanan yüzde 1’lik iyileşme, Sürdürülebilir Kalkınma Endeksi üzerinde doğrudan yüzde 0,024’lük bir artış ile sonuçlanmıştır. Kamu sektörü şeffaflığındaki artışın, özellikle sınır ötesi etkileri aracılığıyla CO₂ emisyonları üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Hukukun üstünlüğünün ise ekolojik ayak izini dolaylı mekânsal etkiler yoluyla azalttığı sonucuna ulaşılmıştır.
Araştırmada gelir ve nüfus artışının, Sürdürülebilir Kalkınma Endeksi üzerinde pozitif yayılma etkileri oluşturduğu belirlenmiştir. Çevresel göstergeler açısından ise sonuçların daha heterojen bir yapı gösterdiği ifade edilmektedir.
BÖLGESEL KOORDİNASYON VE POLİTİKA ÖNERİLERİ
Araştırmanın sonuçları, Afrika’da yönetişim ile sürdürülebilirlik arasındaki ilişkinin ülke sınırlarını aşan bir yapı sergilediğini göstermektedir. Bu bağlamda, bölgesel ölçekte koordine edilen anti-yolsuzluk ve kurumsal güçlendirme politikalarının önemine işaret edilmektedir.
Çalışmanın bulgularına dayalı olarak, mekânsal yayılma etkilerinden yararlanılarak adil ve yeşil büyümenin desteklenmesinin mümkün olduğu vurgulanmaktadır. Bölgede sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ilerlemenin, koordine edilen kurumsal güçlendirme çalışmalarının kritik rol oynayabileceği belirtilmektedir.
